వేదాంత డిండిమః
వేదాంతడిండిమాస్తత్వమేకముద్ధోషయంతి యత్ ।
ఆస్తాం పురస్తాంతత్తేజో దక్షిణామూర్తిసంజ్ఞితమ్ ॥ 1 ||
ఆత్మాఽనాత్మా పదార్థౌ ద్వౌ భోక్తృభోగ్యత్వలక్షణౌ ।
బ్రహ్మేవాఽఽత్మాన దేహాదిరితి వేదాంతడిండిమః ॥ 2 ||
జ్ఞానాఽజ్ఞానే పదార్థోం ద్వావాత్మనో బంధముక్తిదౌ ।
జ్ఞానాన్ముక్తి నిర్బంధోఽన్యదితి వేదాంతడిండిమః ॥ 3 ||
జ్ఞాతృ జ్ఞేయం పదార్థౌ ద్వౌ భాస్య భాసకలక్షణౌ ।
జ్ఞాతా బ్రహ్మ జగత్ జ్ఞేయ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 4 ||
సుఖదుఃఖే పదార్థౌ ద్వౌ ప్రియవిప్రియకారకౌ ।
సుఖం బ్రహ్మ జగహుఃఖ మితి వేదాంతడిండిమః॥ 5 ||
సమష్టివ్యష్టిరూపౌ ద్వౌ పదార్థౌ సర్వసంమతౌ ।
సమష్టిరీశ్వరో వ్యష్టిర్జీవో వేదాంతడిండిమః ॥ 6 ||
జ్ఞానం కర్మ పదార్థౌ ద్వౌ వస్తుకత్రాత్మ తంత్రకౌ ।
జ్ఞానాన్మోక్షో న కర్మభ్య ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 7 ||
శ్రోతవ్యాఽశ్రవ్యరూపీ ద్వౌ పదార్థోం సుఖదుఃఖదౌ ।
శ్రోతవ్యం బ్రహ్మ నైవాఽన్య దితి వేదాంతడిండిమః॥ 8 ||
చింత్యాఽచింత్యే పదాథౌ ద్వౌ విశ్రాంతి శ్రాంతిదాయకౌ ।
చింత్యం బ్రహ్మ పరం నాఽన్య దితి వేదాంతడిండిమః॥ 9 ||
ధ్యేయాఽధ్వేయే పదార్థౌ ద్వౌ ద్వౌ ధీసమాధ్యసమాధిదౌ ।
ధ్యాతవ్యం బ్రహ్మ నైవాఽన్య దితి వేదాంతడిండిమః॥ 10 ||
యోగినో భోగినో వాఽపి త్యాగినో రాగిణోఽపి చ ।
జ్ఞానాన్మోక్షో న సందేహ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 11 ||
న వర్ణాశ్రమ సంకేతైః న కోపాసనాదిభిః।
బ్రహ్మజ్ఞానం వినా మోక్షః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 12 ||
అసత్యస్సర్వసంసారో రసామాసాదిదూషితః ।
ఉపేక్ష్యో బ్రహ్మ విజ్ఞేయ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 13 ||
వృథా క్రియాం వృథాఽలాపాన్ వృథావాదాన్ మనోరథాన్ ।
త్యత్వైకం బ్రహ్మ విజ్ఞేయ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 14 ||
స్థితో బ్రహ్మాత్మనా జీవో బ్రహ్మ జీవాత్మనా స్థితమ్ ।
ఇతి సంపశ్యతాం ముక్తి రితి వేదాంతడిండిమః॥ 15 ||
జీవో బ్రహ్మాత్మనా జ్ఞేయో జ్ఞేయం జీవాత్మనా పరమ్ ।
ముక్తిస్త దైక్యవిజ్ఞాన మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 16 ||
సర్వాత్మనా పరం బ్రహ్మ శ్రోతురాత్మతయా స్థితమ్ ।
నాఽఽయాస స్తవ విజ్ఞప్తౌ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 17 ||
ఐహికం చాఽఽముధ్మికం చ తాపాంతం కర్మసంచయమ్ ।
త్యత్వా బ్రహ్మైవ విజ్ఞేయ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 18 ||
అద్వైతద్వైతవాదౌ ద్వౌ సూక్ష్మస్థూలదశాం గతౌ ।
అద్వైతవాదాన్మోక్షస్స్యా దితి వేదాంతడిండిమః ॥19 ||
కర్మిణో వినివర్తంతే నివర్తంత ఉపాసకాః।
జ్ఞానినో న నివర్తంతే ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 20 ||
పరోక్షాఽసత్ఫలం కర్మజ్ఞానం ప్రత్యక్షసత్ఫలమ్ ।
జ్ఞానమేవాఽభ్యసేత్తస్మాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 21 ||
వృథా శ్రమోఽయం విదుషా వృథాఽయం-కర్మిణాం శ్రమః ।
యది న బ్రహ్మవిజ్ఞానం ఇతి ॥ వేదాంతడిండిమః ॥ 22 ||
అలం యాగైరలం యోగైరలం భోగై రలం ధనైః ।
పరస్మిన్బ్రహ్మణి జ్ఞాత ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥23 ||
అలం వేదైరలం శాస్త్రైరలమం స్మృతిపురాణకైః ।
పరమాత్మని విజ్ఞాతే ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 24 ||
నర్చా న యజుషోఽర్థోఽస్తి న సాన్నర్థోఽతి కశ్చన ।
జాతే బ్రహ్మాత్మవిజ్ఞానే ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 25 ||
కర్మాణి చిత్తశుద్ధ్యర్థం మైకాగ్ర్యార్థ ముపాసనమ్ ।
మోక్షార్థం బ్రహ్మవిజ్ఞాన మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 26 ||
సంచితాగామికర్మాణి దహ్యంతే జ్ఞానకర్మణా ।
ప్రారబ్ధానుభవాన్మోక్ష ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 27 ||
న పుణ్యకర్మణా వృద్ధిః న హానిః పాపకర్మణా ।
నిత్యాసంగాత్మనిష్ఠానామితి వేదాంతడిండిమః॥ 28 ||
దృగ్దృశ్యౌ ద్వౌ పదార్థౌ తౌ పరస్పరవిలక్షణౌ ।
దృగ్బ్రహ్మ దృశ్యం మాయా స్యాదితి వేదాంతడిండిమః ॥ 29 ||
అవిద్యోపాధికో జీవో మాయోపాధిక ఈశ్వరః ।
మాయాఽవిద్యాగుణాతీతః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 30 ||
బుద్ధిపూర్వాఽబుద్ధిపూర్వకృతానాం పాపకర్మణామ్ ।
ప్రాయశ్చిత్తమహోజ్ఞాన మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 31 ||
సాకారం చ నిరాకారం నిర్గుణం చ గుణాత్మకమ్ ।
తత్త్వం తత్పరమం బ్రహ్మ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 32 ||
ద్విజత్వం విధ్యనుష్ఠానాత్ విప్రత్వం వేదపాఠతః ।
బ్రాహ్మణ్యం బ్రహ్మవిజ్ఞానాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 33 ||
సర్వాత్మనా స్థితం బ్రహ్మ సర్వం బ్రహ్మాత్మనా స్థితమ్ ।
న కార్యం కారణాద్భిన్న మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 34 ||
సత్తాస్ఫురణసౌఖ్యాని భాసంతే సర్వవస్తుషు ।
తస్మాద్బ్రహ్మమయం సర్వ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 35 ||
అవస్థాత్రితయం యస్య క్రీడాభూమితయా స్థితమ్ ।
తదేవ బ్రహ్మ జానీయాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 36 ||
యన్నాఽఽదౌ యశ్చ నాఽస్త్యంతే తన్మధ్యే భాతమప్యసత్ ।
అతో మిథ్యా జగత్సర్వమితి వేదాంతడిండిమః ॥ 37 ||
యదస్త్యాదౌ యదస్త్యంతే యన్మధ్యే భాతి తత్స్వయమ్ ।
ప్రౌకమిదం సత్య మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 38 ||
పురుషార్థత్రయావిష్టాః పురుషాః పశవో ధృవమ్ ।
మోక్షార్థీ పురుషః శ్రేష్ఠః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 39 ||
ఘటకుడ్యాదికం సర్వం మృత్తికామాత్రమేవ చ ।
తథా బ్రహ్మ జగత్సర్వ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 40 ||
షణ్ణిహత్య త్రయం హిత్వా ద్వయం భిస్వాఽఖిలాగతిమ్ ।
ఏకం బుద్ధాఽఽశ్రుతే మోక్ష మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 41 ||
భిత్వా షట్ పంచ భిత్త్వాఽథ భిశ్వాఽథ చతురఖికమ్ ।
ద్వయం హిత్వా శ్రయేదేక మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 42 ||
దేహో నాహ మహం దేహీ దేహసాక్షీతి నిశ్చయాత్ ।
జన్మమృత్యుపహీణోఽసౌ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 43 ||
ప్రాణోనాహమహం దేవః ప్రాణస్సాక్షీతి నిశ్చయాత్ ।
క్షుత్పిపాసోపశాంతి స్స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 44 ||
మనో నాఽహ మహం దేవో మనస్సాక్షీతి నిశ్చయాత్ ।
శోకమోహాపహానిరస్యాత్ వేదాంతడిండిమః ॥ 45 ||
బుద్ధిర్నాఽహమహం దేవో బుద్ధిసాక్షీతి నిశ్చయాత్ ।
కర్తృభావనిర్వృత్తిస్స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 46 ||
నాజ్ఞానం స్యామహం దేవోఽజ్ఞానసాక్షీతి నిశ్చయాత్ ।
సర్వానర్థనివృత్తిస్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 47 ||
అహం సాక్షీతి యో విద్యాత్ వివిచ్యైవం పున: పునః ।
స ఏవ ముక్తోఽసౌ విద్వాన్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 48 ||
నాహం మాయా న తత్కార్యం న సాక్షీ పరమోఽస్మ్యహమ్ ।
ఇతి నిస్సంశయజ్ఞానాత్ ముక్తిర్వే వేదాంతడిండిమః ॥ 49 ||
నాఽహం సర్వ మహం సర్వం మయి సర్వమితి స్ఫుటమ్ ।
జ్ఞాతే తత్వే కుతో దుఃఖ మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 50 ||
దేహాదిపంచకోశస్థా యా సత్తా ప్రతిభాసతే ।
సా సత్తాస్స్త్మా న సందేహ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 51 ||
దేహాదిపంచకోశస్థా యా స్ఫూర్తి రనుభూయతే ।
సా స్ఫూర్తిరాత్మా నైవాఽన్య దితి వేదాంతడిండిమః ॥ 52 ||
దేహాదిపంచకోశస్థా యా ప్రీతిరనుభూయతే ।
సా ప్రీతిరాత్మా కూటస్థః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 53 ||
వ్యోమాదిపంచభూతస్థా యాసత్తా భాసతే నృణామ్ ।
సా సత్తా పరమం బ్రహ్మ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 54 ||
వ్యోమాదిపంచభూతస్థా యా చిదేకాఽనుభూయతే ।
సా చిదేవ పరం బ్రహ్మ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 55 ||
వ్యోమాదిపంచభూతస్థా యా ప్రీతిరనుభూయతే ।
సాప్రీతిరేవ బ్రహ్మ స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 56 ||
దేహాదికోశగా సత్తా యా సా వ్యోమాదిభూతగా ।
మానోఽభావాన్న తద్భేదః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 57 ||
దేహావికోశగా స్ఫూర్తిర్యా సా వ్యోమాదిభూతగా ।
మానోఽభావా న తద్భేద ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 58 ||
దేహాదికోశగా ప్రీతిర్యా సా వ్యోమాదిభూతగా ।
మానాఽభావా న్న తద్భేద ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 59 ||
సచ్చిదానందరూపత్వాత్ బ్రహ్మైవాఽత్మా న సంశయః।
ప్రమాణకోటిసంఘానాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 60 ||
న జీవబ్రహ్మణోర్భేదః సత్తారూపేణ విద్యతే।
సత్తాభేదే న మానం స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 61 ||
న జీవబ్రహ్మణోర్భేదః స్ఫూర్తిరూపేణ విద్యతే ।
స్ఫూర్తిభేదే న మానం స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 62 ||
న జీవబ్రహ్మణోర్భేదః ప్రియరూపేణ విద్యతే ।
ప్రియభేదే న మానం స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 63 ||
న జీవబ్రహ్మణోర్భేదో నానా రూపేణ విద్యతే ।
నామ్నో రూపస్య మిథ్యాత్వాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 64 ||
న జీవబ్రహ్మణోర్భేదః పిండబ్రహ్మాండభేదతః ।
వ్యష్టేస్సమష్టేరేకత్వాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 65 ||
బ్రహ్మ సత్యం జగన్మిథ్యా జీవో బ్రహ్మైవ నాఽపరః ।
జీవన్ముక్తస్తు తద్విద్వాన్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 66 ||
న నామరూపే నియతే సర్వత్ర వ్యభిచారతః ।
అనామరూపం సర్వం స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 67 ||
అనామరూపం సకలం సన్మయం చిన్మయం పరమ్ ।
కుతో భేదః కుతో బంధః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 68 ||
న తత్త్వాత్కథ్యతే లోకో నామాద్యైర్వ్యభిచారతః।
వటుర్జరఠ ఇత్యాద్యై రితి వేదాంతడిండిమః ॥ 69 ||
నామరూపాత్మకం విశ్వమింద్రజాలం విదుర్బుధాః ।
అనామత్వాదయుక్తత్వాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 70 ||
అభేదదర్శనం మోక్షః సంసాయే భేదదర్శనమ్ ।
సర్వవేదాంతసిద్ధాంతః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 71 ||
న మతాభినివేశిత్వాత్ న భాషావేశమాత్రతః ।
ముక్తి ర్వినాఽఽత్మవిజ్ఞానాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 72 ||
న కాస్యప్రతిషిద్ధాభిః క్రియాభి మోక్షవాసనా ।
ఈశ్వరానుగ్రహాత్సా స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 73 ||
అవిజ్ఞాతే జన్మ నష్టం విజ్ఞాతే జన్మ సార్థకమ్ ।
జ్ఞాతురాత్మా న దూరే స్యాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 74 ||
దశమస్య పరిజ్ఞానేనాఽఽయాసోఽస్తి యథాః తథా ।
స్వస్థ బ్రహ్మాత్మవిజ్ఞానే ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 75 ||
ఉపేక్ష్యోపాధికాన్ దోషాన్ గృహ్యంతే విషమా యథా ।
ఉపేక్ష్య దృశ్యం య ద్బ్రహ్మ ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 76 ||
సుఖమల్పం బహుః క్లేశోవిషయమాహిణాం నృణామ్ ।
అనంతం బ్రహ్మనిష్ఠానాం ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 77 ||
ధనైర్వా ధనదైః పుత్రైః దారాగారసహోదరైః ।
ధృవం ప్రాణహరైర్దుఃఖం ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 78 ||
సుప్తే రుత్థాయ సుప్త్యంత్యం బ్రహ్మైకం ప్రవిచింత్యతామ్ ।
నాతిదూరే నృణాం మృత్యుః ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 79 ||
పంచానామపికోశానాం మాయాఽనర్థావ్యయోచితా ।
తత్సాక్షి బ్రహ్మ విజ్ఞాన మితి వేదాంతడిండిమః ॥ 80 ||
దశమత్వపరిజ్ఞానే ననజ్ఞస్య యథా సుఖమ్ ।
తథా జీవస్య సత్ప్రాప్తౌ ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 81 ||
నవభ్యోఽస్తి పరం ప్రత్యక్నస వేద పరం పరమ్ ।
తద్విజ్ఞానాద్భవేత్తుర్యా ముక్తి ర్వేదాంతడిండిమః ॥ 82 ||
నవాఽఽభాసానవజ్ఞత్వాత్ నవోపాధీన్నవాత్మనా ।
మిథ్యా జ్ఞాత్వాఽవశిష్టే తు మౌనం వేదాంతడిండిమః॥ 83 ||
పరమే బ్రహ్మణి స్వస్మిన్ ప్రవిలాప్యాఽఖిలం జగత్ ।
గాయనద్వతమానందం ఆస్తే వేదాంతడిండిమః ॥ 84 ||
ప్రతిలోమానులోమాభ్యాం విశ్వారోపాపవాదయోః ।
చింతనే శిష్యతే తత్వం ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 85 ||
నామరూపాభిమానస్థాత్ సంసారసర్వదేహినామ్ ।
సచ్చిదానందదృష్టిస్త్యాత్ ముక్తిర్వేదాంతడిండిమః ॥ 86 ||
సచిదానందసత్యత్వే మిథ్యాత్వే నామరూపయోః।
విజ్ఞాతే కిమిదం జ్ఞేయం ఇతి వేదాంతడిండిమః ॥ 87 ||
సాలంబనం నిరాలంబం సర్వాలంబావలంబితమ్ ।
ఆలంబేనాఽఖిలాలంబ మితి వేదాంతడిండిమః॥ 89 ||
న కుర్యా న్న విజానీయాత్ సర్వం బ్రహ్మేత్యనుస్మరన్ ।
యథా సుఖం తథా తిష్ఠేత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః॥ 90 ||
స్వకర్మపాశవశగః ప్రాజ్ఞోఽన్యో వా జనో ధ్రువమ్ ।
ప్రాజ్ఞస్సుఖం నయేత్కాల మితి వేదాంతడిండిమః॥ 91 ||
న విద్వాన్ సంతపే చిత్తం కరణాకరణే ధ్రువమ్ ।
సర్వమాత్మేతి విజ్ఞానాత్ ఇతి వేదాంతడిండిమః. ॥ 92 ||
నైవాస్స్భాసం స్పృశేత్కర్మమిథ్యోపాధిమపి స్వయమ్ ।
కుతోఽధిష్ఠానమత్యచ్ఛమితి వేదాంతడిండిమః॥ 93 ||
అహోఽస్మాక మలం మోహైరాత్మా బ్రహ్మేతి నిర్భయమ్ ।
శ్రుతిభేరీరవోఽద్యాఽపి శ్రూయతే శ్రుతిరంజనః ॥ 94 ||
వేదాంతభేరీఝవారః ప్రతివాదిభయంకరః ।
శ్రూయతాం బ్రాహ్మణైః శ్రీమద్దక్షిణామూర్త్యనుగ్రహాత్ ॥ 95 ||
|| ఇతి శ్రీమత్పరమహంస పరివ్రాజకాచార్య శ్రీమచ్ఛంకర-
భగవత్పూజ్యపాదకృతిషు వేదాంతడిండిమః॥
