ఏదైనా ఒక దేవాలయాన్ని సందర్శించడం వల్ల మన ఆత్మ పవిత్రం అవుతుంది. అంతే కాక మన విశాల భారతదేశం అనేక అందమైన దేవాలయాలకు ప్రతీతి. భారతదేశం విభిన్న సంస్కృతుల సంగమ స్థలమైనప్పటికీ, దేశవ్యాప్తంగా అనేక అందమైన హిందూ దేవాలయాలు ఉన్నాయి. శ్రీకృష్ణుని మూల విరాట్టుగా వున్న శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థల దేవాలయం, భారతదేశంలోని అత్యంత ప్రసిద్ధ దేవాలయాలలో ఒకటి, అంతే కాక భక్తులకు ఒక ప్రధాన ఆకర్షణ. ఇక్కడ యాత్రికులు తమ తీర్థయాత్రతో పాటు ఇక్కడి దివ్యమైన వాస్తుశిల్పాన్ని వీక్షించడం ఒక్క గొప్ప అనుభూతి.
సనాతన ధర్మంలో శ్రీకృష్ణుడిని "కృష్ణం వందే జగద్గురుం" (జగద్గురువైన శ్రీకృష్ణునికి నమస్కరిస్తున్నాను) అని పిలుస్తారు. సమస్త మానవాళికి, విశ్వానికి ధర్మం, జ్ఞానం మరియు భక్తి మార్గాలను ఉపదేశించిన జగద్గురువు శ్రీకృష్ణుడు.
శ్రీకృష్ణుడు ఒక గురువే కాక ఒక తత్వవేత్త, గోపాల బాల దేవుడు, ఒక ధ్రువ నక్షత్రం, ప్రకాశవంతమైన కవచం ధరించిన వీరుడు, మరికొందరికి ఒక "జీవన విధానం"—శ్రీకృష్ణుడు సర్వశక్తిమంతుడైన పరమ పురుషుడు. ఆయన ఒక ప్రతిభావంతుడైన సన్యాసి, ఒక ఉత్తమ గృహనిర్వాహకుడు, మరియు అనేక రాజ్యాలను పాలించిన గొప్ప పరిపాలనా దక్షుడు.
వృష్ణి తెగ వీరుడిగా ప్రారంభమై, విష్ణువు అవతారంగా ముగిసిన ఆయన 800 సంవత్సరాల ప్రయాణం ప్రతి ఒక్కరినీ ఆకర్షించింది. భారతదేశం అంతటా విస్తరించి ఉన్న ఈ ఆలయాలు శ్రీకృష్ణుని జీవితకాలంలో జరిగిన సంఘటనలకు స్మారకంగా ఉన్నాయి. ఉత్తర ప్రదేశ్లోని మధుర నగరం శ్రీకృష్ణుని జన్మస్థలం, మరియు మధుర, బృందావన యాత్ర భక్తులకు ఆయన జన్మస్థలాన్ని మాత్రమే కాకుండా, ఆయన జీవితంతో ముడిపడి ఉన్న దివ్య కథలను కూడా అన్వేషించే అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది.
గోపాలక్రిష్ణన్, గోవర్ధనోద్గారి, గోవర్ధనేశన్ అను నామములతో పెరుమాళ్ ని ఇక్కడ పిలుచుకుంటారు. ఆయనే మూలవిగ్రహం.
సత్యభామ నాచియార్ మరియు రుక్మిణి నాచియార్ శ్రీకృష్ణుని దేవేరులు కూడా కొలువై వున్నారు.
ఇంద్ర తీర్థము, గోవర్ధన తీర్ధము పుష్కరిణిలు మరియు యమునా నది ఇక్కడి ప్రధాన ఆకర్షణ.
గోవర్ధన విమానము (భద్ర విమానము) విమాన గోపురము ఎంతో సుందరంగా ఉంటుంది..
శ్రీకృష్ణ పరమాత్మా దేవకీ వసుదేవులకు, బ్రహ్మదేవునకు, దేవేంద్రునకు వారి విశ్వరూప సాక్షాత్కారం చేసారు.
స్థలపురాణం : మథురలో శ్రీ కృష్ణుడు జన్మించాడు కనుక ఇది శ్రీకృష్ణ జన్మభూమిగా ఖ్యాతి గాంచింది. భూగర్భ చెరసాలలో జన్మించిన శ్రీ కృష్ణుని జన్మస్థలంలో ప్రాచీనకాలంలో కేశవ్దేవ్ ఆలయం నిర్మించ బడింది. శ్రీకృష్ణిని మేనమామచే పాలించబడుతున్న సూరసేన సామ్రాజ్యానికి మథుర రాజధాని.
మథురకు పురాణ కాలంనుండి చరిత్ర ఉంది. మథురా నగరం రామాయణ మహాకావ్యంలో వర్ణించబడింది. ఇక్ష్వాకు రాజకుమారుడూ దశరథ చక్రవర్తి కుమారుడూ రామాయణ మహాకావ్య నాయకుడు శ్రీరామచంద్రుని తమ్ముడైన శత్రుఘ్నుడు ఇక్కడ లవణాసురుని సంహరించినట్లు పురాణ కథనం. తరువాత ఆ దట్టమైన అరణ్యప్రదేశం మధువనం గానూ, మథుపురంగానూ మథురగానూ నామాంతరం చెందినట్లు పురాణ కథనం.
మధుడు అనే రాక్షసుడు మధురను పరిపాలించాడు. అతను గొప్ప శివభక్తుడు, శివుణ్ణి ప్రార్థించి భయంకరమైన అజేయమైన త్రిశూలాన్ని పొందాడు. మధువుకు రావణుడు స్వయానా బావమరిది అవుతాడు. ఈ ప్రాంతానికి అతని వల్లనే మధువనము, మధుపురి, మధుర, మథుర అనే పేర్లు వచ్చాయి. మధుని మరణానంతరం శూలం పారంపర్యంగా లవణుడు పొందాడు. దానితో మునులను, ప్రజలను హింసించడం ప్రారంభించగా, ప్రజలు చ్యవనమహర్షికి, ఆయన రామచంద్రునికి మొరపెట్టుకున్నారు. రాముడు అప్పటికే రావణాసుర సంహారం, వనవాసం పూర్తిచేసుకుని అయోధ్యను పరిపాలిస్తున్నాడు.
లవణాసురుని చంపి మధురను శత్రుఘ్నుడు వశం చేసుకున్నాడు. శత్రుఘ్నుని అనంతరం ఆయన కొడుకు శూరసేనుడు, పరంపరాగతంగా వారి వారసులు ఆ ప్రాంతాన్ని పరిపాలించారు.
మహాభారత, భాగవతాల్లో శూరసేన దేశం ప్రసక్తి పలుమార్లు కనిపిస్తుంది. ఆ శూరసేన దేశానికి మథుర రాజధాని. మహాభారతగాథకు కేంద్రబిందువైన కురుభూములకు ఈ శూరసేన దేశం దక్షిణంగా ఉంటుంది. శత్రుఘ్నుని వంశీకుల తర్వాత యదువంశీకుల అధీనంలోకి వచ్చింది. మధురను నిర్మించినట్టుగా పురాణాల్లో చెప్పబడిన ఆయువు కుమారుడు నహుషుడు. ఆయన కొడుకు యయాతికి, ఆయన భార్య దేవయానికి జన్మించిన వాడు యదువు. ఆ యదువు వారసులైన యదువంశీకుల అధీనంలోకి భారత భాగవతాల కాలంలో మధుర అధీనంలోకి వచ్చింది. యయాతి కొడుకు యదువు, అతని కుమారుడు క్రోష్ఠుడు. వారికి 42 తరాల తర్వాత వసుదేవుడు జన్మించాడు.
అతని కుమారుడు శ్రీకృష్ణుడు. ఆయన ఉగ్రసేనుడి కుమారుడు, తనకు మేనమామ అయిన కంసుని సంహరించాడు. కృష్ణుని అన్న బలరాముడు మధుర పరిపాలకుడయ్యాడు. కృష్ణుడు పశ్చిమదిక్కుకు వెళ్ళి ద్వారకను నిర్మించేంతవరకూ యదువంశీకులకు మధురే కేంద్రంగా ఉండేది. జరాసంధుని దాడుల్లో దెబ్బతిన్న మధురను తిరిగి కృష్ణుని మునిమనుమడు వజ్రనాభుని కాలంలో పునర్నించబడింది.
సత్యభామ నాచియార్ మరియు రుక్మిణి నాచియార్ శ్రీకృష్ణుని దేవేరులు కూడా కొలువై వున్నారు.
ఇంద్ర తీర్థము, గోవర్ధన తీర్ధము పుష్కరిణిలు మరియు యమునా నది ఇక్కడి ప్రధాన ఆకర్షణ.
గోవర్ధన విమానము (భద్ర విమానము) విమాన గోపురము ఎంతో సుందరంగా ఉంటుంది..
శ్రీకృష్ణ పరమాత్మా దేవకీ వసుదేవులకు, బ్రహ్మదేవునకు, దేవేంద్రునకు వారి విశ్వరూప సాక్షాత్కారం చేసారు.
స్థలపురాణం : మథురలో శ్రీ కృష్ణుడు జన్మించాడు కనుక ఇది శ్రీకృష్ణ జన్మభూమిగా ఖ్యాతి గాంచింది. భూగర్భ చెరసాలలో జన్మించిన శ్రీ కృష్ణుని జన్మస్థలంలో ప్రాచీనకాలంలో కేశవ్దేవ్ ఆలయం నిర్మించ బడింది. శ్రీకృష్ణిని మేనమామచే పాలించబడుతున్న సూరసేన సామ్రాజ్యానికి మథుర రాజధాని.
మథురకు పురాణ కాలంనుండి చరిత్ర ఉంది. మథురా నగరం రామాయణ మహాకావ్యంలో వర్ణించబడింది. ఇక్ష్వాకు రాజకుమారుడూ దశరథ చక్రవర్తి కుమారుడూ రామాయణ మహాకావ్య నాయకుడు శ్రీరామచంద్రుని తమ్ముడైన శత్రుఘ్నుడు ఇక్కడ లవణాసురుని సంహరించినట్లు పురాణ కథనం. తరువాత ఆ దట్టమైన అరణ్యప్రదేశం మధువనం గానూ, మథుపురంగానూ మథురగానూ నామాంతరం చెందినట్లు పురాణ కథనం.
మధుడు అనే రాక్షసుడు మధురను పరిపాలించాడు. అతను గొప్ప శివభక్తుడు, శివుణ్ణి ప్రార్థించి భయంకరమైన అజేయమైన త్రిశూలాన్ని పొందాడు. మధువుకు రావణుడు స్వయానా బావమరిది అవుతాడు. ఈ ప్రాంతానికి అతని వల్లనే మధువనము, మధుపురి, మధుర, మథుర అనే పేర్లు వచ్చాయి. మధుని మరణానంతరం శూలం పారంపర్యంగా లవణుడు పొందాడు. దానితో మునులను, ప్రజలను హింసించడం ప్రారంభించగా, ప్రజలు చ్యవనమహర్షికి, ఆయన రామచంద్రునికి మొరపెట్టుకున్నారు. రాముడు అప్పటికే రావణాసుర సంహారం, వనవాసం పూర్తిచేసుకుని అయోధ్యను పరిపాలిస్తున్నాడు.
లవణాసురుని చంపి మధురను శత్రుఘ్నుడు వశం చేసుకున్నాడు. శత్రుఘ్నుని అనంతరం ఆయన కొడుకు శూరసేనుడు, పరంపరాగతంగా వారి వారసులు ఆ ప్రాంతాన్ని పరిపాలించారు.
మహాభారత, భాగవతాల్లో శూరసేన దేశం ప్రసక్తి పలుమార్లు కనిపిస్తుంది. ఆ శూరసేన దేశానికి మథుర రాజధాని. మహాభారతగాథకు కేంద్రబిందువైన కురుభూములకు ఈ శూరసేన దేశం దక్షిణంగా ఉంటుంది. శత్రుఘ్నుని వంశీకుల తర్వాత యదువంశీకుల అధీనంలోకి వచ్చింది. మధురను నిర్మించినట్టుగా పురాణాల్లో చెప్పబడిన ఆయువు కుమారుడు నహుషుడు. ఆయన కొడుకు యయాతికి, ఆయన భార్య దేవయానికి జన్మించిన వాడు యదువు. ఆ యదువు వారసులైన యదువంశీకుల అధీనంలోకి భారత భాగవతాల కాలంలో మధుర అధీనంలోకి వచ్చింది. యయాతి కొడుకు యదువు, అతని కుమారుడు క్రోష్ఠుడు. వారికి 42 తరాల తర్వాత వసుదేవుడు జన్మించాడు.
అతని కుమారుడు శ్రీకృష్ణుడు. ఆయన ఉగ్రసేనుడి కుమారుడు, తనకు మేనమామ అయిన కంసుని సంహరించాడు. కృష్ణుని అన్న బలరాముడు మధుర పరిపాలకుడయ్యాడు. కృష్ణుడు పశ్చిమదిక్కుకు వెళ్ళి ద్వారకను నిర్మించేంతవరకూ యదువంశీకులకు మధురే కేంద్రంగా ఉండేది. జరాసంధుని దాడుల్లో దెబ్బతిన్న మధురను తిరిగి కృష్ణుని మునిమనుమడు వజ్రనాభుని కాలంలో పునర్నించబడింది.
మధుర శ్రీకృష్ణుని జన్మస్థలం:
మధుర శ్రీకృష్ణుని జన్మస్థలంగా ప్రసిద్ధి చెందింది, ఇక్కడే ఆయన తన బాల్యం, కౌమారం మరియు యవ్వనంలో కొంత భాగాన్ని గడిపారు. బృజభూమి అని కూడా పిలువబడే మధుర, భారతదేశంలోని అత్యంత పవిత్రమైన ప్రదేశాలలో ఒకటి, ఇది అనేక హిందూ దేవాలయాలకు నిలయం. ఇది తన చరిత్ర, పురావస్తు శాస్త్రం, మత చరిత్ర, కళ మరియు శిల్పకళకు ప్రసిద్ధి చెందింది. యమునా నది ఒడ్డున ఉన్న ఈ ప్రదేశం, వేలాది మంది భక్తులను ఆకర్షిస్తుంది.
మధుర ఆగ్రాకు సమీపంలో ఉంది, మధురలో మాట్లాడే ప్రధాన భాషలు బ్రజ్ భాష మరియు హిందీ. భక్తులు కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయ సముదాయాన్ని కూడా సందర్శిస్తారు. ఆ ప్రశాంతమైన బ్రజ్ దర్శన అనుభవాన్ని పొందడానికి భక్తులు పరితపిస్తారు.
మధుర అనేక హిందూ దేవాలయాలకు నిలయం, మరియు బౌద్ధ క్షేత్రంగా కూడా ప్రసిద్ధి చెందింది.
భక్తులు నగరం అంతటా వేణుగాన మాధుర్యాన్ని వింటూ, ప్రేమ, భక్తి యొక్క అద్భుతమైన అనుభూతిని పొందవచ్చు. హోలీ మధుర యొక్క అత్యంత ప్రముఖమైన మధుర బృందావన్ పండుగ. ప్రపంచవ్యాప్తంగా లక్షలాది మంది భక్తులు ఈ రంగుల పండుగ యొక్క ఆనందాన్ని, ఉత్సాహాన్ని అనుభవించడానికి వస్తారు.
శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి: ఇది శ్రీకృష్ణుడు జన్మించిన పవిత్ర స్థలంలో నెలకొని ఉంది. శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి లోపల, కంసుడిచే ఒకప్పుడు ఆయన తల్లిదండ్రులైన దేవకి మరియు వాసుదేవులు బంధించబడిన చెరసాలను భక్తులు దర్శించుకుంటారు.
కృష్ణ జన్మస్థల ఆలయ సముదాయంలో శ్రీకృష్ణుని మూలవిరాట్టుగా అనేక ఆలయాలు కూడా ఉన్నాయి, వాటిలో ప్రతి ఒక్కటీ ఆయన జీవిత కథలను ప్రతిధ్వనిస్తుంది.
ముస్లీమ్ పాలకులకే అనేకసార్లు ధ్వంసమై, పునర్నిర్మించబడినప్పటికీ, ఈ ఆలయం విశ్వాసానికి, భక్తికి ప్రతీకగా సగర్వంగా నిలిచి ఉంది. జన్మాష్టమి, హోలీ, బసంత పంచమి మరియు దీపావళి పండుగల సమయంలో లక్షలాది మంది భక్తులను ఆకర్షిస్తూ ఇది కళకళలాడుతుంది.
శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయం మథురలోని దీగ్ గేట్ చౌరహా సమీపంలోని డీగ్ మార్గ్ వద్ద ఉంది.
మధురలోని శ్రీ కృష్ణుని జన్మస్థల దేవాలయం చరిత్ర
శ్రీకృష్ణ భగవానుడి జన్మస్థలం కావడంతో, కృష్ణ జన్మభూమి హిందువుల హృదయాలలో, ఆత్మలలో ఒక ప్రత్యేక స్థానాన్ని కలిగి ఉంది. కృష్ణుని మేనమామ, నిరంకుశ రాజు అయిన కంసుడు, ఆయన జన్మించిన సమయంలో మధురను పరిపాలించాడు.
పురాణగాథ ప్రకారం, దేవకి యొక్క ఎనిమిదవ సంతానం చేతిలో కంసుడు మరణిస్తాడని ఆకాశవాణి (స్వర్గవాణి) పలికింది. దానికి ప్రతిస్పందనగా, అతను శ్రీ వాసుదేవుడిని, దేవకి తల్లిని చెరసాలలో బంధించి, వారి పిల్లలందరినీ చంపడానికి పథకం వేశాడు. అయితే, దేవకి తన ఎనిమిదవ నెల గర్భంలో అర్ధరాత్రి శ్రీకృష్ణుడికి జన్మనిచ్చింది. ఆ రాత్రి, విష్ణుమూర్తి చేసిన అద్భుతం వల్ల, చెరసాల తలుపులన్నీ తెరుచుకుని ఉన్నాయి.
జననం తర్వాత, వసుదేవుడు ఆ శిశువును ఒక బుట్టలో యమునా నది దాటి వ్రేపల్లెకు చేరి నందుని భార్య అయిన యశోద దగ్గరకు చేర్చి యశోదకు పుట్టిన మాయను తిరిగి మథురకు చేర్చాడు.
మధురలోని శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి గురించిన అద్భుతమైన చారిత్రక వాస్తవాలు:
శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయాన్ని సుమారు 5,000 సంవత్సరాల క్రితం కృష్ణుని మునిమనవడైన వజ్రానాభుడు నిర్మించాడు. ఆ తర్వాత, చంద్రగుప్త విక్రమాదిత్యుని పాలనలో, క్రీ.శ. 400 ప్రాంతంలో దీనిని పునర్నిర్మించారు. క్రీ.శ. 1017లో మహమూద్ గజనీ దీనిని ధ్వంసం చేశాడు. మధుర చక్రవర్తి అయిన రాజా ధూర్పేట్ దేవ్ జంజువా, క్రీ.శ. 1150లో ఈ ఆలయాన్ని మూడవసారి పునర్నిర్మించాడు. 16వ శతాబ్దంలో ఢిల్లీ సుల్తానేట్కు చెందిన సికందర్ లోడీ దీనిని ధ్వంసం చేశాడు. 125 సంవత్సరాల తర్వాత, జహంగీర్ పాలనలో, రాజా వీర్ సింగ్ బుందేలా 3.3 మిలియన్ల రూపాయల వ్యయంతో దీనిని పునరుద్ధరించాడు. క్రీ.శ. 1669లో ఔరంగజేబు దీనిని మరోసారి కూల్చివేసి, దాని స్థానంలో ఒక మసీదును నిర్మించాడు.
1815లో బ్రిటిష్ వారు మధుర నగరాన్ని స్వాధీనం చేసుకున్నప్పుడు, ఆలయ ప్రాంతాన్ని వేలం వేశారు. 1951 ఫిబ్రవరి 21న, దివంగత మహామన పండిట్ మదన్ మోహన్ మాలవ్య శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ట్రస్టును స్థాపించి, ఆలయ పునర్నిర్మాణ బాధ్యతను చేపట్టారు. ఎందరో భక్తుల అవిశ్రాంత కృషి ఫలితంగా చివరకు ఈ భవన నిర్మాణం జరిగింది.
శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయ సముదాయములో ఇతర దేవాలయాలు:
మధురలోని శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయంలో కేశవదేవ్ ఆలయం, గర్భగృహం మరియు భాగవత్ భవన్ ఉన్నాయి.
కేశవదేవ్ ఆలయం: రామకృష్ణ దాల్మియా తన తల్లి జాతియా దేవి దాల్మియా గౌరవార్థం షాహీ ఈద్గాకు దక్షిణాన కేశవదేవ్ ఆలయాన్ని నిర్మించారు. దీని నిర్మాణం 1957 జూన్ 29న ప్రారంభం కాగా, 1958 సెప్టెంబర్ 6న హనుమాన్ ప్రసాద్ పొద్దార్ దీనిని ప్రారంభించారు.
గర్భగృహ దేవాలయం: ఇది కృష్ణుడు జన్మించిన ఆయన చెరసాల గది ఉన్న ప్రదేశం. సందర్శకులు పాలరాతి మండపాన్ని, విశాలమైన వరండాతో కూడిన భూగర్భ చెరసాల గదిని చూడవచ్చు. సమీపంలో ఎనిమిది చేతుల దేవత యోగమాయకు అంకితం చేయబడిన ఒక ఆలయం ఉంది.
భాగవత భవన్: శ్రీమద్ భాగవతానికి అంకితం చేయబడిన ఈ ఆలయం 1965 ఫిబ్రవరి 11న పూర్తయింది. ఇందులో ఆరు అడుగుల ఎత్తైన రాధాకృష్ణుల విగ్రహాలతో పాటు, కుడివైపున బలరామ, సుభద్ర, జగన్నాథ ఆలయాలు, ఎడమవైపున రామ, లక్ష్మణ, సీతా ఆలయాలు ఉన్నాయి. హనుమంతుడు, దుర్గ, శివలింగాల విగ్రహాలు కూడా ఉన్నాయి. పైకప్పు, గోడ, స్తంభాలపై ఉన్న చిత్రాలు కృష్ణుడిని, అతని శిష్యులను వర్ణిస్తాయి. ప్రదక్షిణ మార్గం వెంబడి భగవద్గీత శాసనాలు ఉన్నాయి.
పోత్ర కుండ్: ఆలయానికి ఆగ్నేయంగా ఉన్న ఈ పోత్ర కుండ్, లేదా పవిత్రమైన కొలను, బాలకృష్ణుడు పుట్టిన తర్వాత మొదటిసారి స్నానం చేసిన ప్రదేశాన్ని సూచిస్తుంది. 1782లో మహాద్జీ సింధియా ఈ మెట్లను నిర్మించగా, 1850లో ఆయన పూర్వీకులు వాటిని మరమ్మత్తు చేయించారు.
శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థల ఆలయంలో చేయవలసిన పనులు:
మధురలోని శ్రీకృష్ణ జన్మస్థల ఆలయం లోపల, శ్రీకృష్ణుని జీవితంలోని అన్ని ముఖ్యమైన సంఘటనలను వర్ణించే విశిష్టమైన వాస్తుశిల్పం మరియు కళాకృతులను మీరు చూడవచ్చు. క్లిష్టమైన శిల్పకళ మరియు ప్రకాశవంతమైన రంగులు మొత్తం కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయ సముదాయానికి జీవం పోస్తాయి . కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయ సముదాయంలో ఫోటోల ప్రదర్శన కూడా ఉంది.
శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థల ఆలయంలో వేడుకలు:
జన్మాష్టమి వేడుకలు: ఆ శక్తిని, భక్తిని అనుభూతి చెందడానికి, జన్మాష్టమి సమయంలో మధురను సందర్శించండి. నగర వీధులు, ఆలయ సముదాయం జీవం పోసుకుని, ఒక ప్రత్యేకమైన అనుభూతిని కలిగిస్తాయి. భక్తులు తమ సందర్శనను ప్లాన్ చేసుకోవడానికి జన్మభూమి మధుర సమయాలను చూసుకుంటారు . ఆలయాన్ని దీపాలు, పువ్వులతో అలంకరిస్తారు. శ్రీకృష్ణుడు, రాధలకు ప్రత్యేక వస్త్రధారణ ఉంటుంది. వృత్తిపరమైన కళాకారులు కృష్ణుని బాల్యంలోని ఘట్టాలను ప్రదర్శిస్తారు.
హోలీ వేడుకలు: మధురలో జరిగే అత్యంత రంగుల పండుగలలో హోలీ ఒకటి. ఆలయంలో జానపద గాయకులు భక్తి గీతాలను ఆలపిస్తుండగా, హోలికా ప్రహ్లాదుని కథను వర్ణించే నాటక ప్రదర్శనలు జరుగుతాయి.
బసంత పంచమి: మధురలోని శ్రీకృష్ణుని జన్మస్థల దేవాలయం పసుపు, బంగారు రంగు వస్త్రాలతో అలంకరించబడుతుంది. కుంకుమపువ్వు ఖీర్ మరియు పసుపు అన్నం ప్రత్యేక నైవేద్యాలుగా సమర్పించబడతాయి, నగరం అంతా రంగురంగుల అలంకరణలతో వేడుకలు జరుపుకుంటారు.
దీపావళి: దీపావళి సమయంలో, మధుర మిరుమిట్లు గొలిపే దీపాలతో వెలిగిపోతుంది, మరియు స్థానికులు పూజలు చేసి, మిఠాయిలు సమర్పిస్తారు. వేడుకలను ప్రత్యక్షంగా చూడటానికి దేశం నలుమూలలనుంచే కాక వివిధ దేశాల రాధాకృష్ణ భక్తులు విశేషంగా వస్తారు.
దీపావళి తర్వాత వెంటనే గోవర్ధన పూజ జరుగుతుంది:
రాధా అష్టమి: రాధా అష్టమి అనేది రాధాదేవి జన్మదినాన్ని సూచించే ఒక ఆనందకరమైన పండుగ. మధురలోని శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయంలో భక్తులు ఈ వేడుకను అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుంటారు, ఇక్కడ భజనలు మరియు రాధా-కృష్ణ గీతాలు వాతావరణాన్ని నింపేస్తాయి. చాలా మంది భక్తులు మధుర గోవర్ధన్ బర్సానాను కూడా చేర్చుకుంటారు, ప్రదక్షిణ కోసం గోవర్ధన కొండను మరియు రాధాదేవి జన్మస్థలమైన బర్సానాను సందర్శిస్తారు . ఈ పవిత్ర గమ్యస్థానాలన్నీ కలిసి భక్తి మరియు సాంస్కృతిక వారసత్వంతో నిండిన ఒక ఆత్మానుభూతిని కలిగిస్తాయి.
అందమైన ఆభరణాలు, వస్త్రాలతో అలంకరించబడిన రాధాకృష్ణుల విగ్రహాలను మోసుకెళ్లే అనేక ఝాంకీలు (ప్రత్యేకంగా అలంకరించబడిన ఊరేగింపులు) నగరం గుండా వెళ్తాయి. మీరు పంజిరి, రాజభోజ్, మథ్రి, సకల్పర, గుఝియా వంటి నైవేద్యాలను కూడా ఆస్వాదించవచ్చు. భక్తులు తరచుగా సమీపంలోని మరో ముఖ్యమైన ఆలయమైన మధురలోని శ్రీ ద్వారకాధీష్ ఆలయాన్ని కూడా సందర్శిస్తారు.
గోపాష్టమి: కృష్ణుడు గోపాలుడిగా మారిన సంఘటనకు గుర్తుగా ఈ పండుగను జరుపుకుంటారు. ప్రజలు ఈ పండుగను కార్తీక మాసంలో జరుపుకుని గోవులకు పూజలు చేస్తారు. ఆ తర్వాత, గోపాలురు శ్రీకృష్ణుని చిత్రాలతో అందంగా అలంకరించిన ఆవులను కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయానికి తీసుకువెళతారు.
శరత్ పూర్ణిమ: మధురలోని కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయంలో, స్థానికులు శరత్ పూర్ణిమను ఎంతో ఆనందంగా, ఉత్సాహంగా జరుపుకుంటారు. ఈ పండుగ సమయంలో, ఆలయ ప్రాంగణంలో రాత్రంతా జానపద పాటలు మరియు నృత్యాలు ఆస్వాదించవచ్చు.
మధురలోని రాధా కృష్ణ దేవాలయాల సమీపంలో తప్పక రుచి చూడవలసిన వంటకాలు:
చిక్కటి పాలతో తయారుచేసే తీపి వంటకం అయిన మధుర పేడా, శ్రీ కృష్ణ భగవానుడి జన్మభూమి అయిన బ్రజభూమి యొక్క స్థానిక ప్రత్యేకత . ఇతర వంటకాలలో కచోరీ, జలేబీ, చాట్, పానీపూరీ, సమోసా, ధోక్లా, ఆలూ టిక్కీ మరియు లస్సీ ఉన్నాయి. ఇక్కడ సాంప్రదాయ ఉత్తర భారతీయ వంటకాలు కూడా లభిస్తాయి. దోస ప్లాజాతో పాటు, శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థాన్ దేవాలయం సమీపంలో బ్రిజ్వాసి మిఠాయివాలే అత్యంత ప్రసిద్ధ రెస్టారెంట్.
శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థాన్ ఆలయ ప్రవేశ టిక్కెట్లు మరియు సమయాలు
శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థల ఆలయ సందర్శన:
పవిత్రమైన శ్రీ కృష్ణ జన్మభూమి ఆలయంలోకి ప్రవేశం పూర్తిగా ఉచితం, అందువల్ల ఇది భక్తులందరికీ అందుబాటులో ఉంటుంది. ప్రశాంతమైన, సుఖవంతమైన దర్శన అనుభూతిని అందించడానికి ఆలయ సమయాలు కాలాలను బట్టి మారుతూ ఉంటాయి.
వేసవి నెలలు (ఏప్రిల్ నుండి నవంబర్): ఉదయం 5:00 నుండి మధ్యాహ్నం 12:00 వరకు మరియు సాయంత్రం 4:00 నుండి రాత్రి 9:30 వరకు హారతి నిర్వహిస్తారు , అయితే గర్భగుడి బృందావన్ ఆలయ దర్శనం కోసం ఉదయం 5:00 నుండి రాత్రి 9:30 వరకు తెరిచి ఉంటుంది.
శీతాకాలపు నెలలు (నవంబర్ నుండి ఏప్రిల్): హారతి సమయాలు ఉదయం 5:30 నుండి మధ్యాహ్నం 12:00 వరకు మరియు మధ్యాహ్నం 3:00 నుండి రాత్రి 8:30 వరకు ఉంటాయి . గర్భగుడి దర్శనం ఉదయం 5:30 నుండి రాత్రి 8:30 వరకు లభిస్తుంది . ప్రత్యేక ఆకర్షణ: ఉదయం 5:30 గంటలకు జరిగే ప్రశాంతమైన మంగళ హారతిని తప్పక చూడండి. ఇది ఆలయాన్ని దైవిక శక్తితో, భక్తితో నింపే ఒక మరపురాని ఆధ్యాత్మిక అనుభవం.
శ్రీ కృష్ణ భగవానుడి జన్మస్థలానికి ఎలా చేరుకోవాలి
రోడ్డు మార్గం – మధుర ఉత్తర ప్రదేశ్లోని ఒక ప్రసిద్ధ నగరం, ఇది రాష్ట్రంలోని ఇతర నగరాలతో చక్కగా అనుసంధానించబడి ఉంది. ఇది ఒక ప్రముఖ పర్యాటక కేంద్రం, ఇక్కడ అనేక ప్రభుత్వ మరియు ప్రైవేట్ రవాణా సౌకర్యాలు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
రైలు మార్గం – మధురలో మధుర జంక్షన్ మరియు మధుర కంటోన్మెంట్ అనే రెండు ప్రధాన రైల్వే స్టేషన్లు ఉన్నాయి. ఇవి ఉత్తర ప్రదేశ్ మరియు భారతదేశం అంతటా ఉన్న రైళ్లతో చక్కగా అనుసంధానించబడి ఉన్నాయి. మీరు మధుర-బృందావన్లోని ప్రముఖ కార్ రెంటల్ కంపెనీల నుండి ప్రైవేట్ టాక్సీని అద్దెకు తీసుకోవచ్చు లేదా శ్రీ కృష్ణ జన్మస్థల ఆలయానికి చేరుకోవడానికి ఆటోరిక్షాను తీసుకోవచ్చు.
విమాన మార్గం – న్యూఢిల్లీ నుండి మధుర సుమారు 2.5 గంటల ప్రయాణ దూరంలో ఉంది. సమీప విమానాశ్రయం ఢిల్లీలోని ఇందిరా గాంధీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం, మరియు మధురకు నేరుగా చేరుకోవడానికి ప్రైవేట్ టాక్సీలు అందుబాటులో ఉన్నాయి.
శ్రీకృష్ణుని జన్మస్థలం మధురలోని అతిపెద్ద మరియు అత్యంత ప్రసిద్ధ దేవాలయాలలో ఒకటి. ఈ నగరాన్ని సందర్శించే భక్తులు తరచుగా తమ ప్రయాణ ప్రణాళికలో గోవర్ధన్ , నందగావ్ , బర్సానా మరియు మధుర దేవాలయాల సందర్శనను చేర్చుకుంటారు.
ఢిల్లీ నుండి వచ్చే పర్యాటకులు తరచుగా ఒకే పర్యటనలో మధుర, బృందావన్ మరియు గోకుల్లను సందర్శిస్తారు. మధుర, బృందావన్, గోకుల్ల ఆధ్యాత్మిక సౌందర్యం వర్ణనాతీతం.
కృష్ణ జన్మభూమిలోకి ప్రవేశించడానికి సందర్శకులకు టిక్కెట్టు అవసరం లేదు. ప్రవేశం ఉచితం, అందువల్ల ఆలయం ప్రతి భక్తునికి అందుబాటులో ఉంటుంది.
మధుర జంక్షన్ మరియు బృందావన్ మధ్య దూరం సుమారు 14 కిలోమీటర్లు, మరియు ట్రాఫిక్, రవాణా విధానాన్ని బట్టి ఈ ప్రయాణానికి సాధారణంగా 30–45 నిమిషాలు పడుతుంది.
గమనిక: మధురలోని చాలా ఆలయాల్లో మాదిరిగానే, ఇక్కడ కూడా కెమెరాలు మరియు మొబైల్ ఫోన్లు ఖచ్చితంగా నిషేధించబడ్డాయి.
