శని శింగనాపూర్, మహారాష్ట్ర
మహారాష్ట్రలోని అహ్మద నగర్ జిల్లా నేవాస తాలూకాలో ఉన్న శ్రీ శనైశ్వరుని దేవస్థానం శని శింగనాపూర్ ఆలయం పుణ్యక్షేత్రంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. జీవితంలో ఎదురయ్యే శని దోషాలు, ఏలినాటి శని(7.5 సంవత్త్సరాలు), అర్ధాష్టమ శని(2.5 సంవత్సరాలు) లేదా అష్టమ శని(2.5 సంవత్సరాలు) కష్టాల నుండి బయటపడటానికి శని దేవుడిని పూజిస్తారు.
శింగనాపూర్ గ్రామంలోని ఏ ఇంటికి తలుపులు ఉండవు, కేవలం తలుపుల చట్రాలు మాత్రమే ఉంటాయి. అయినప్పటికీ, గ్రామంలో ఎలాంటి దొంగతనం లేదా దొంగల భయం ఉండదు.
ఈ ఆలయాన్ని "సజీవ ఆలయం" అని నమ్ముతారు, ఆలయంలో వుండే శని దేవుడు దొంగతనం చేయడానికి ప్రయత్నించే వారిని శిక్షిస్తాడని ఇప్పటికీ గ్రామస్తులు నమ్ముతారు. ఇక్కడి శని దేవుడు స్వయంభూవు. అంటే నల్లటి, రాయి రూపంలో భూమి నుండి స్వయంగా ఉద్భవించింది. కచ్చితమైన కాలం ఎవరికీ తెలియకపోయినా, అప్పటి స్థానిక గ్రామంలోని గొర్రెల కాపరులు స్వయంభూ శనైశ్వర విగ్రహాన్ని కనుగొన్నారని నమ్ముతారు . ఇది కనీసం కలియుగం ప్రారంభం నుండి ఉనికిలో ఉందని నమ్ముతారు.
శని ఆలయం
శని ఆలయంలో, బహిరంగ వేదికపై ఐదున్నర అడుగుల ఎత్తైన నల్లటి శిలను ప్రతిష్టించారు, ఇది శని దేవుడికి ప్రతీక. విగ్రహానికి ఒక వైపున త్రిశూలం, దక్షిణ దిశలో నంది విగ్రహం ఉన్నాయి. వాటి ముందు శివ , హనుమంతుని చిన్న విగ్రహాలు ఉన్నాయి.
చారిత్రక ప్రాముఖ్యత:
తరాలుగా ప్రాచుర్యంలో ఉన్న కథ ప్రకారం ఒకసారి శింగనాపూర్ గ్రామంలో వరదలు వచ్చినప్పుడు ఈ శని దేవుడి విగ్రహం ఆ వరదలో కొట్టుకుపోయి చెట్టుకు కూరుకుపోయింది. ఒక గొర్రెల కాపరి విగ్రహాన్ని తరలించడానికి ప్రయత్నించగా, విగ్రహం రక్తస్రావం అయింది. ఇది చూసి భయపడి వెంటనే అక్కడి నుంచి పారిపోయాడు. వెంటనే ఆ అద్భుతాన్ని చూడటానికి ఊరంతా గుమిగూడింది.
కానీ, ఆ రాత్రి శనిదేవుడు అతని కలలో కనిపించి, ఆయన ఆ భక్తుడైన గొర్లకాపరితో, తానే "శనీశ్వరుడిని" అని, ఆ విశిష్టమైన నల్లరాయి తన స్వయంభూ రూపమని చెప్పారు. ఆ గొర్లకాపరి, తనకు ఒక ఆలయం నిర్మించమంటారా అని భగవంతుడిని ప్రార్థించాడు. దానికి శని దేవుడు, ఆకాశమంతా తన కప్పు అని, తాను ఆరుబయట ఉండటానికే ఇష్టపడతానని, కాబట్టి కప్పు అవసరం లేదని చెప్పారు. ప్రతిరోజూ పూజ చేయమని, ప్రతి శనివారం 'తైలా (నూనె) అభిషేకం ' చేయమని ఆయన ఆ గొర్లకాపరిని కోరారు. అంతేకాకుండా, ఆ గ్రామమంతటా బందిపోట్లు, దొంగలు లేదా దొంగల భయం ఉండదని ఆయన వాగ్దానం చేశారు.
కాబట్టి, శనైశ్వర స్వామిని ఈనాటికీ పైకప్పు లేని ఆరుబయట ఆవరణలో చూడవచ్చు. ఈనాటికీ, ఇక్కడి ఏ ఇళ్లకు, దుకాణాలకు, దేవాలయాలకు తలుపులు లేవు. శని దేవుడి భయం కారణంగా, ఈ శని ఆలయానికి ఒక కిలోమీటరు పరిధిలో ఉన్న నివాస గృహాలు, గుడిసెలు, దుకాణాలు మొదలైన ఏ నిర్మాణాలకూ తలుపులు లేదా తాళాలు లేవు. 2010లో మొదటి దొంగతనం, 2011లో మరో దొంగతనం నమోదయ్యే వరకు ఇక్కడ ఎలాంటి దొంగతనాలు లేదా దోపిడీలు జరిగినట్లు నివేదించబడలేదు.
శనైశ్వర స్వామి దర్శనం కోసం ప్రతిరోజూ వేలాది మంది భక్తులు శని సింగనాపూర్ను దర్శిస్తారు. శనివారాల్లో ఈ ప్రదేశం అత్యంత రద్దీగా ఉంటుంది. శని త్రయోదశిని కూడా స్వామికి ఇష్టమైన రోజుగా భావిస్తారు. అదేవిధంగా, ' అమావాస్య ' (సంస్కృతం మరియు అనేక ఇతర భారతీయ భాషలలో కొత్త చంద్రుని రోజు) రోజున వచ్చే శనిని శనాయీశ్వర స్వామికి ఇష్టమైన రోజుగా పరిగణిస్తారు మరియు ఆ రోజులలో ఆయన ఆశీర్వాదం కోరుతూ భక్తులు భారీ సంఖ్యలో ఈ ఆలయానికి తరలివస్తారు. గ్రామ చరిత్రలో అల్లర్లు, హత్యలు, అత్యాచారాలు వంటి ఒక్క సంఘటన కూడా జరగలేదు. ఆ గ్రామం నుండి ఎవరూ వృద్ధాశ్రమానికి వెళ్లలేదని, పోలీస్ స్టేషన్లో ఒక్క ఫిర్యాదు కూడా నమోదు కాలేదని నమ్ముతారు.
20వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో స్థానిక వ్యాపారవేత్త అయిన శ్రీ గోవిందరావు ఆదిక్ ఆలయాన్ని పునరుద్ధరించి ఆలయంలో పూజలు ఉత్సవాలు నిర్వహించడం ప్రారంభించిన తరువాత ఈ ఆలయం ప్రాముఖ్యతను సంతరించుకుంది. అప్పటి నుండి, ఈ ఆలయం భారతదేశంలోని అత్యంత ప్రసిద్ధ శని దేవాలయాలలో ఒకటిగా మారింది, దేశం నలుమూలల నుండి వేలాది మంది భక్తులను ఆకర్షిస్తుంది.
సాధారణంగా, ఈ ఆలయానికి రోజుకు 30,000–45,000 మంది సందర్శకులు వస్తారు, శనిని ప్రసన్నం చేసుకోవడానికి అత్యంత పవిత్రమైన రోజుగా భావించే అమావాస్య రోజున ఈ సంఖ్య సుమారు మూడు లక్షల మందిదాకా వస్తారు. ఈ రోజున గ్రామంలో దేవుడికి జాతర జరుగుతుంది. శనివారాల్లో అమావాస్య రోజులలో పెద్ద ఉత్సవం జరుగుతుంది. భక్తులు శని విగ్రహానికి నూనెతో అభిషేకం చేసి, ఆయనకు పువ్వులు సమర్పిస్తారు . జాతర రోజున శని పల్లకీ సేవ జరుగుతుంది. శని జయంతి రోజు ఇక్కడ వేడుకగా ఉంటుంది.
ఇటీవలి సంవత్సరాలలో, పెరుగుతున్న భక్తుల సంఖ్యకు అనుగుణంగా ఆలయం గణనీయమైన పునర్నిర్మాణం మరియు విస్తరణకు గురైంది. అయితే గుడితో సహా గ్రామంలోని ఇళ్లకు తలుపులు, తాళాలు ఉండకూడదనే ప్రత్యేక సంప్రదాయం ఇప్పటికీ కొనసాగుతోంది. దొంగతనం మరియు ఇతర నేరాల నుండి శని దేవుడు తమను రక్షిస్తాడని గ్రామస్థులు నమ్ముతారు, అందువల్ల, వారి ఇళ్లకు ఎప్పుడూ తాళాలు లేవు. ఆశ్చర్యకరంగా, గ్రామంలో నేరాలు జరిగిన సందర్భాలు చాలా తక్కువ.
మహిళలకు ప్రవేశం:
400 సంవత్సరాల సంప్రదాయం ప్రకారం, మహిళలను గర్భగుడిలోకి ప్రవేశించకుండా నిషేధించారు. 2016 జనవరి 26న, కార్యకర్త తృప్తి దేశాయ్ నేతృత్వంలో 500 మందికి పైగా మహిళల బృందం, " భూమాత రణ్రాగని బ్రిగేడ్ " అనే పేరుతో గర్భగుడిలోకి ప్రవేశం కల్పించాలని డిమాండ్ చేస్తూ ఆలయానికి కవాతు చేశారు . వారిని పోలీసులు అడ్డుకున్నారు.
30 మార్చి 2016న ఒక చారిత్రాత్మక తీర్పులో, ఏ దేవాలయంలోకి మహిళల ప్రవేశాన్ని నిరాకరించకుండా చూసుకోవాలని బొంబాయి హైకోర్టు మహారాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని కోరింది. 8 ఏప్రిల్ 2016న, శని శింగనాపూర్ ట్రస్ట్ చివరకు మహిళా భక్తులను గర్భగుడిలోకి ప్రవేశించడానికి అనుమతించింది.
యూకో బ్యాంక్
జనవరి 2011లో, ఆ ప్రాంతంలో దాదాపు సున్నా నేరాల రేటును గమనించి, యునైటెడ్ కమర్షియల్ (UCO) బ్యాంక్ ఆ గ్రామంలో 'తాళం లేని' శాఖను ప్రారంభించింది, ఇది దేశంలోనే ఈ రకమైన మొదటిది. ఈ పరిణామం పట్ల స్థానిక పోలీసులు అసంతృప్తిగా ఉన్నారని నివేదించబడింది, ఎందుకంటే ఇది నిబంధనల ఉల్లంఘనకు దారితీసింది, భారత కేంద్ర ప్రభుత్వం అన్ని బ్యాంకులకు అధిక భద్రతను కలిగి ఉండటాన్ని తప్పనిసరి చేసింది. బ్యాంకుకు తలుపులు ఉన్నాయి, కానీ అవి ఎల్లప్పుడూ తెరిచే ఉంటాయి. అయితే, లాకర్ల భద్రత మరియు వాటిలోని ముఖ్యమైన పత్రాల కోసం తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకుంటున్నారని బ్యాంకు అధికారులు చెప్తున్నారు.
ఎద్దుల బండిపై చెరకు రసం:
శింగనాపూర్ గ్రామానికి వెళ్లే మార్గం చెరకు పొలాలతో నిండి ఉంటుంది. కానీ, ఇక్కడ యంత్రాలకు బదులుగా చెరకు రసం తీయడానికి ఎద్దులను ఉపయోగిస్తారు. ఈ రకమైన రసం తీసే కేంద్రాలను రసవంతి అని పిలుస్తారు.
రవాణా మార్గం: షిర్డీ నుండి సుమారు 65-70 కి.మీ. మరియు అహ్మద్నగర్ నుండి 35 కి.మీ. దూరంలో ఉంది. షిర్డీ నుండి మరియు అహ్మద్నగర్ నుండి బస్సు సౌకర్యం వుంది. మరియు ఆటోలు అందుబాటులో ఉంటాయి.
ప్రసాదం సమయం: ఉదయం 10 నుండి మధ్యాహ్నం 3 వరకు, మరియు సాయంత్రం 6 నుండి రాత్రి 9 వరకు
ఆర్తి సమయం: ఉదయం 4:30 గంటలకు 1వ ఆర్తి
మధ్యాహ్నం 12:00 గంటలకు. 2వ ఆర్తి
సూర్యాస్తమయం 3వ ఆర్తి
దేవాలయం తెరిచే సమయం: ఉదయం 4 గంటల నుండి రాత్రి 10:30 గంటల వరకు
మన దేవాలయాలు చారిత్రక నగరాలూ
