Friday, August 28, 2026

Hayagriva Jayanthi - హయగ్రీవ జయంతి

హయగ్రీవ జయంతి

శ్రీమహావిష్ణువు హయగ్రీవ అవతారం దాల్చిన సందర్భాన్ని పురస్కరించుకొని ఆయనకు కృతజ్ఞతగా జరుపుకునే విశేషమైన పండుగ హయగ్రీవ జయంతి.

శ్రీమహావిష్ణువు హయగ్రీవ అవతారం ధరించడానికి ముఖ్య కారణం, వేదాలను బ్రహ్మకు తిరిగి అప్పగించడానికి. 

పూర్వం ఒకనాడు వేదాలు రాక్షసులచే బలవంతంగా అపహరించబడినవి. వేదాలను రక్షించడానికి శ్రీమహావిష్ణువు హయగ్రీవ అవతారంలో వెళ్లి రాక్షసులను సంహరించి  తిరిగి బ్రహ్మకు అప్పగించాడు. హయగ్రీవుడిని జ్ఞానానికి అథిపతిగా పూజిస్తారు.  శ్రావణ మాసం పూర్ణిమ నాడు హయగ్రీవ అవతారం దాల్చాడు కాబట్టి ఆరోజు హయగ్రీవ జయంతిగా జరుపుకుంటారు.

హయగ్రీవ జయంతి ప్రాముఖ్యత:
హయగ్రీవుని స్వరూపం విశిష్టమైనది. అతని శిరస్సు గుర్రం లేదా హయం ఆకారంలో ఉంది. అందుకే హయగ్రీవుడు అని పిలువబడ్డాడు. అనేక ప్రాంతాలలో, హయగ్రీవడు చెడును నిరోధించడానికి కాపలాగా నిలిచే సంరక్షక దేవత. ఈ అవతారంలోని గుర్రపు తల ఉన్నత విద్య మరియు జ్ఞానానికి ప్రతీక. హయగ్రీవుని ఆశీస్సులు మనకు ఉన్నత శిఖరాలను పొందడంలో సహాయపడతాయి.

పురాణం:
పురాణాల ప్రకారం, హయగ్రీవుడు మరియు అతని రూపానికి సంబంధించి రెండు ఇతిహాసాలు ఉన్నాయి. మహాభారతంలోని శాంతి పర్వాలు మరియు పురాణాలు హయగ్రీవుని అవతారం గురించి ప్రస్తావించాయి. 

పురాణాల ప్రకారం, కశ్యప ప్రజాపతి కుమారుడు హయగ్రీవుడు తీవ్రమైన తపస్సు చేసి దుర్గాదేవి నుండి వరం పొందాడు, ఏ వ్యక్తి లేదా దేవుడు తనను ఓడించలేడు, అంతేకాక తనని మరొక హయగ్రీవుడు మాత్రమే ఓడించగలడు.

తరువాత, హయగ్రీవుడు తన శక్తిని దుర్వినియోగం చేయడం ప్రారంభించాడు. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా వినాశనం మొదలైంది. యుద్ధభూమిలో దేవతలు హయగ్రీవుడిని ఓడించలేకపోయారు. అది చూసి శ్రీమహావిష్ణువు అలసి పోయి తన విల్లుపై తల వంచాడు. 

దురదృష్ట వశాత్తు తీగ తెగడంతో, విష్ణువు తల అతని శరీరం నుండి వేరు చేయబడింది. దేవతలు భయంతో వణికిపోయారు, కానీ దుర్గాదేవికి మాత్రమే కారణం తెలుసు. కావున, విష్ణువు శరీరానికి గుర్రం తలను అతికించమని ఆమె బ్రహ్మను కోరింది.

శ్రీమహావిష్ణువుకు హయం శిరశును అతికించడంతో శ్రీమహావిష్ణువు హయగ్రీవ రూపంలో హయగ్రీవ రాక్షసుని సంహరించి లోకాలను ఉద్దరించాడు.

మరొక పురాణంలో, హయగ్రీవుడు మధు, కైటభ అనే రాక్షసులచే దొంగిలించబడి, నీటిలో లోతుగా ఉంచబడిన వేదాలను తిరిగి పొందడానికి శ్రీమహావిష్ణువు హయగ్రీవ అవతారం తీసుకున్నాడు. 

ఒకనాడు సృష్టి చేసి అలసిన బ్రహ్మదేవుడు నిద్రిస్తున్న సమయంలో మధు, కైటభ రాక్షషులు వేదాలను దొంగిలించారు. వేదాలను రక్షించడానికి విష్ణువు హయగ్రీవ అవతారాన్ని స్వీకరించాడు. అందుకే, హయగ్రీవ అవతారం  జ్ఞానంతో ముడిపడి ఉంది.

ఈనాటి ఆచారాలు:
హయగ్రీవుడు మానవ శరీరం, గుర్రం శిరస్సు, తెలుపు రంగు, తెల్లని దుస్తులు ధరించి, తెల్లని తామరపై కూర్చున్న విష్ణువుగా దర్శనమిస్తాడు.

ఈనాడు యజుర్వేద ఉపాకర్మ(అవని అవిట్టం) హయగ్రీవ జయంతి రోజున జరుపుకుంటారు.

అంతేకాక పాత యజ్ఞపవితము విసర్జించి నూతన యజ్ఞోపవీతం ధరిస్తారు. కావున, ఈరోజును జంధ్యాల పూర్ణిమ అని కూడా పిలుస్తారు. 

ఈ రోజున గాయత్రీ దేవిని పూజిస్తారు. విద్యార్ధులు విజ్ఞానం మరియు జ్ఞానాన్ని పొందేందుకు హయగ్రీవుడిని ఆరాధిస్తారు. 

అస్సాంలోని హోజోలోని హయగ్రీవ దేవాలయం మరియు చెన్నైలోని నంగనల్లూర్ లోని హయగ్రీవ మాధవ దేవాలయం అని పిలువబడే హయగ్రీవ ఆలయంలో గొప్ప వేడుకలు జరుపుకుంటారు.

హయగ్రీవుడు

No comments:

Post a Comment

Numerology - Number 5 - న్యూమరాలజీ - 5వ సంఖ్య

న్యూమరాలజీ - 5వ సంఖ్య గ్రహము : బుధుడు.. జన్మదిన తేదీ సంఖ్య:- 5, 14, 23 జనవరి నుండి డిసెంబరు నెలలలో ఏ నెలలో నైనాసరే 5, 14,23 ఈ తేదీలలో పుట్టి...