భారతదేశంలో అద్భుతంగా జరుపుకునే పండుగలలో ఒకటైన మకర సంక్రాంతి, శీతాకాల కాలం ముగింపు మరియు దక్షిణ అర్ధగోళం నుండి ఉత్తర అర్ధగోళానికి సూర్యుడు మారడాన్ని సూచించే భారతీయ పండుగ. సూర్యుడు ధనుస్సు రాశి నుండి మకర రాశి (రాశి మకరం)కి మారడాన్ని ప్రజలు సూర్య భగవానుడికి గౌరవం అర్పించడం ద్వారా మరియు మంచి పంట కాలం కోసం ప్రార్థనలు చేయడం ద్వారా జరుపుకుంటారు. వివిధ ప్రాంతాలలో విభిన్న పేర్లు మరియు ఉత్సవాలు ఉన్నప్పటికీ, భారతదేశం ఈ పవిత్రమైన పండుగను జరుపుకోవడానికి కలిసి వస్తుంది.
మకర సంక్రాంతి 2026 జనవరి 14, బుధవారం.
మకర సంక్రాంతి 2026 పుణ్య కాల ముహూర్తం: జనవరి 15, 7:14 AM - 12:36 PM (వ్యవధి: 5 గంటల 22 నిమిషాలు)
మహా పుణ్య కాల ముహూర్తం: జనవరి 15, 7:14 AM - 9:02 AM (వ్యవధి: 1 గంట 48 నిమిషాలు)
సంక్రాంతి క్షణం: జనవరి 15, 2:45 AM
మకర సంక్రాంతి ఎప్పుడు జరుపుకుంటారు? మకర సంక్రాంతి వెనుక ఉన్న ఖగోళ శాస్త్రం
మకర సంక్రాంతిని హిందూ క్యాలెండర్ (చంద్ర) మాఘ మాసంలో జరుపుకుంటారు. అయితే, ప్రతి సంవత్సరం మారే ఇతర హిందూ పండుగ తేదీల మాదిరిగా కాకుండా, మకర సంక్రాంతి ప్రతి సంవత్సరం జనవరి 14 లేదా 15వ తేదీన వస్తుంది. ఎందుకంటే ఈ పండుగ చంద్ర-సౌర క్యాలెండర్ (హిందూ క్యాలెండర్) ఆధారంగా కాకుండా సౌర క్యాలెండర్ ఆధారంగా ఉంటుంది. సంక్రాంతి సౌర సంబంధమైన సంఘటన కాబట్టి, ఈ పండుగ సాధారణంగా ప్రతి సంవత్సరం జనవరి 14వ తేదీన ఒకే రోజున వస్తుంది. అయితే, కొన్నిసార్లు భారతదేశంలో 14వ తేదీన సూర్యుడు సూర్యాస్తమయం తర్వాత మకర రాశి (రాశిచక్రం/రాశిచక్రం)లోకి ప్రవేశిస్తాడు, కాబట్టి ఆ సంవత్సరాల్లో సూర్యుడు మకర రాశిలోకి (మకర) ప్రవేశించడాన్ని గుర్తుచేసుకోవడానికి ఈ పండుగను జనవరి 15న జరుపుకుంటారు. ఇది ఉత్తరాయణ పవిత్ర దశ ప్రారంభాన్ని కూడా సూచిస్తుంది, ఇది 'ముక్తి' పొందడానికి ఉత్తమ సమయంగా పరిగణించబడుతుంది.
మహాభారత కథ లో భీష్ముడు ఉత్తరాయణం కోసం వేచి ఉన్న సంగతి మనకు తెలుసు. మహాభారత యుద్ధంలో భీష్ముని శరీరమంతా బాణాలతో నిండిపోయాయి. ఈ బాణాల మంచంపై యాభై ఒక్క రాత్రులు వేచి ఉండి, చనిపోయాడు. ఈ పునర్జన్మ చక్రం నుండి ముక్తిని పొందడానికి తన చివరి శ్వాసను తీసుకునే ముందు ఉత్తరాయణం శుభ దినం కోసం వేచి ఉన్నాడు.
పుణ్య కాలం అంటే ఏమిటి?
సంస్కృతంలో "పుణ్యం" అంటే పవిత్రమైనది, ధర్మం లేదా పవిత్రమైనది మరియు "కాలము" అంటే సమయం అని అర్థం, కలిపితే "పుణ్యకాలం" అంటే "పవిత్ర సమయం". సూర్యుడు ఒక రాశి (రాశి) నుండి మరొక రాశిలోకి కొంతకాలం ప్రయాణించినప్పుడు, అది రెండు రాశిలలో ఉన్నట్లు కనిపిస్తుంది. ఈ కాలాన్ని పుణ్య కాలం అని పిలుస్తారు, ప్రతి ఒక్కరూ రెండు రాశిల ప్రయోజనాలను పొందగలరు కాబట్టి ఈ సమయాన్ని చాలా పవిత్రంగా భావిస్తారు. పుణ్య స్నానం, సూర్య పూజ, దానధర్మాలు మొదలైన కార్యకలాపాలు ఈ సమయంలో చేయాలి. 'ముహూర్త చింతామణి' ప్రకారం, మకర సంక్రాంతి పుణ్య కాలం సంక్రాంతి క్షణం నుండి 16 ఘడియలు, (సుమారు 6 గంటల 24 నిమిషాలు) లేదా సూర్యాస్తమయం తర్వాత సంక్రాంతి క్షణం సంభవించినప్పుడు తదుపరి సూర్యోదయం నుండి సమయంగా లెక్కించబడుతుంది. మకర సంక్రాంతి పుణ్య కాలం అత్యంత పవిత్రమైనదిగా పరిగణించబడుతుంది ఎందుకంటే ఇది ఉత్తరాయణం (వేసవి కాలం) ప్రారంభాన్ని కూడా సూచిస్తుంది.
నారద పురాణం మరియు ముహూర్తం చింతామణి పుణ్యకాలాన్ని 16 ఘటి (6 గంటల 24 నిమిషాలు)గా పేర్కొంటున్నాయి.
అయితే, సంగ్రహ శిరోమణి మరియు బృహద్ జ్యోతిష సార మకర సంక్రాంతికి పుణ్యకాలాన్ని 40 ఘటి (16 గంటలు)గా పేర్కొన్నారు. కానీ పుణ్యకాలాన్ని పగటిపూట మాత్రమే గుర్తించడం వలన, సాధారణంగా సంక్రాంతి రోజు సూర్యోదయం నుండి సూర్యాస్తమయం వరకు దీనిని గమనించవచ్చు.
అదనంగా, తరువాతి పుస్తకాలు మహా పుణ్యకాలం సూర్యోదయం నుండి 5 ఘటి (2 గంటలు)గా పేర్కొన్నాయి.
భారతదేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాలలో మకర సంక్రాంతి వేడుకలు
దేశంలోని వివిధ రాష్ట్రాలలో మకర సంక్రాంతిని వివిధ పేర్లతో విస్తృతంగా జరుపుకుంటారు, వారి ఉత్సవాలకు వారి సంస్కృతి యొక్క ప్రత్యేకత ఉంటుంది. ప్రతి రాష్ట్రంలో ఈ పండుగను ఈ క్రింది విధంగా జరుపుకుంటారు:
మహారాష్ట్ర: మకర సంక్రాంతి అనేది మహారాష్ట్రలోని మహిళలకు ఒక ప్రత్యేకమైన పండుగ మరియు ప్రత్యేక రోజు. మహారాష్ట్రీయులు తమ ప్రత్యేకత అయిన తిల్గుడి తిల్ లడ్డులు మరియు తిల్ పోలిస్ లను తయారు చేసి, స్నేహితులు మరియు కుటుంబ సభ్యులతో పంచుకుంటారు. వారు ఒకరినొకరు "తిల్ గుల్ ఘ్యా దేవ దేవ బోలా" అని పలకరిస్తారు.
గుజరాత్: గుజరాత్లో, మకర సంక్రాంతిని ఉత్తరాయణంగా జరుపుకుంటారు. గుజరాతీ క్యాలెండర్ ప్రకారం, ఇది పోష్ యొక్క వడ్ సతం నాడు వస్తుంది. వారి ఉత్సవాలు మహారాష్ట్రలో జరుపుకునే వేడుకలను పోలి ఉంటాయి, అక్కడ వారు బంధువులు మరియు స్నేహితుల మధ్య స్వీట్లు ఇచ్చిపుచ్చుకుంటారు మరియు గాలిపటాలు ఎగురవేస్తారు. కుటుంబంలోని పెద్దలు యువకులకు బహుమతులు అందిస్తారు. గుజరాత్లో వసంతకాలం ఉదయానికి సంక్రాంతి శుభారంభం.
ఉత్తర ప్రదేశ్: ఉత్తర ప్రదేశ్లో, ఈ పండుగను కిచ్డి లేదా కిచేరి అని పిలుస్తారు. వారి ఉత్సవాల్లో భాగంగా, గంగా, యమునా మరియు సరస్వతి నదుల సంగమ స్థలమైన ప్రయాగ వద్ద ఒక నెల పాటు కుంభమేళా జరుగుతుంది, అక్కడ ప్రజలు స్నానం చేస్తారు.
పంజాబ్: పంజాబ్ ప్రజలు ఈ పండుగను మాఘీగా జరుపుకుంటారు. శీతాకాలం ఉధృతంగా ఉన్నప్పుడు జరుపుకునే ఈ పండుగను, సంక్రాంతి (లోహ్రి) సందర్భంగా వారు భోగి మంటలు వెలిగించి, లోహ్రి అగ్ని చుట్టూ నృత్యం చేస్తారు. ఈ పండుగలో సమృద్ధిగా పండిన పంటను, సాంప్రదాయ భాంగ్రా నృత్యం మరియు విందులతో జరుపుకుంటారు.
తమిళనాడు: తమిళనాడులో, మకర సంక్రాంతిని పొంగల్ పండుగగా జరుపుకుంటారు. పొంగల్ పండుగ సందర్భంగా, భాగి రోజున భోగి మంటలు వెలిగిస్తారు మరియు పాత వస్తువులను అందులో వేస్తారు. పొంగల్ రోజున, ప్రజలు, ముఖ్యంగా మహిళలు బెల్లం కలిపిన పాలు కుండలో బియ్యం ఉడకబెట్టి 'పొంగలో పొంగల్' అని జపిస్తారు. పొంగల్ నాలుగు రోజుల పండుగ మరియు తమిళ క్యాలెండర్ ప్రకారం, వేడుకలు జనవరి 14 నుండి భోగి పొంగల్తో ప్రారంభమై జనవరి 17న కానుమ పొంగల్తో ముగుస్తాయి.
పశ్చిమ బెంగాల్: పశ్చిమ బెంగాల్లో, మకర సంక్రాంతి పౌష్ నెల చివరి రోజున వస్తుంది. హిందువులు గంగానదిలోని మిల్లత్ గంగా సాగర్ (గంగా సాగర స్నానం) వద్ద పవిత్ర స్నానం చేస్తారు, ఇది భగీరత్ యొక్క 60,000 మంది పూర్వీకుల చితాభస్మాన్నికి పుణ్యలోకాలు కలిగాయని నమ్ముతారు.
ఒడిశా: ఒడిశాలోని భూయాన్ తెగ వారి నూతన సంవత్సరాన్ని సూచించే మకర సంక్రాంతిని జరుపుకోవడానికి భోగి మంటలు, నృత్యాలు మరియు విందులు వెలిగిస్తారు. వారు మాఘయాత్ర అనే ఊరేగింపులను నిర్వహిస్తారు మరియు ఇంట్లో తయారుచేసిన వస్తువులను కూడా అమ్మకానికి ఉంచుతారు.
మధ్యప్రదేశ్: మధ్యప్రదేశ్ (బుందేల్ఖండ్) ప్రజలు మకర సంక్రాంతిని 'సుకరత్' (సకరత్) గా జరుపుకుంటారు. వారు చాలా వైభవంగా పండుగను జరుపుకుంటారు మరియు ఒకరికొకరు శుభాకాంక్షలు తెలుపుకుంటారు.
కేరళ: కేరళలో మకర సంక్రాంతిని మకర విలక్కుగా జరుపుకుంటారు. మకర జ్యోతిని చూడటానికి దక్షిణ భారతదేశం నలుమూలల నుండి ప్రజలు శబరిమలకు తరలివస్తారు. శబరిమల స్వామి అయ్యప్పను పూజిస్తారు.
అస్సాం: అస్సాంలో, సంక్రాంతి పండుగను మాఘ బిహుగా జరుపుకుంటారు, ఇది పంట కాలం ముగింపును తెలియజేస్తుంది మరియు అస్సాం ప్రజలు తమ భూముల నుండి వచ్చే పంటతో విందు చేసుకుంటారు. దీనిని భోఘాలి బిహు లేదా ఆహార పండుగ అని కూడా పిలుస్తారు.
కర్ణాటక: కర్ణాటకలో సుగ్గిగా జరుపుకునే మకర సంక్రాంతి రైతుల పండుగ. వారు నువ్వులతో వేరుశనగ మరియు కొబ్బరికాయలతో కలిపిన రుచికరమైన వంటకాలను అందిస్తారు, దీనికి బెల్లం కలిపి చేస్తారు, దీనిని ఎల్లు బిరోధు అని పిలుస్తారు.
ఆంధ్రప్రదేశ్: ఇక మన తెలుగు రాష్ట్రాలలో మకర సంక్రాంతి రైతులకు మూడు రోజుల పండుగగా జరుపుకునే ముఖ్యమైన విషయం. ప్రజలు పాత వస్తువులను భోగిలో (భోగి) వేస్తారు, ఇంటి గుమ్మలను మామిడి తోరణాలతో అలంకరిస్తారు, ఇంట్లో పూజలు చేసి సంక్రాంతి ముగ్గులు వేసి గొబ్బెమ్మలు పెట్టి వాటికీ పూలతో, రంగులతో అలంకరిస్తారు. తెలుగు క్యాలెండర్ ప్రకారం, దీనిని పుష్య మాసంలో జరుపుకుంటారు. కొన్ని ప్రాంతాలలో కోడి పందేలు, పడవ పందేలు జరుపుతారు. మకర సంక్రమణం సమయంలో చనిపోయిన పెద్దలకు తర్పణాలు అర్పిస్తారు. ఇంట్లో పెద్దలకు బట్టలు పెడతారు.
బీహార్: బీహార్లో సకారత్ లేదా కిచ్డిగా జరుపుకునే మకర సంక్రాంతి ఉత్సవాలు ఉత్తరప్రదేశ్లోని ఉత్సవాల మాదిరిగానే ఉంటాయి. భక్తులు గంగా పవిత్ర జలాల్లో స్నానం చేస్తారు. వారు నెల రోజుల పాటు జరిగే కుంభమేళాను కూడా నిర్వహిస్తారు.
త్రిపుర: త్రిపుర సంక్రాంతిని హంగ్రాయ్గా జరుపుకుంటుంది, గతంలో పవిత్ర నది గుమ్టిలో పూర్వీకుల అవశేషాలను నిమజ్జనం చేసే పండుగగా దీనిని పరిచయం చేశారు. ఈ గొప్ప పండుగలో, ప్రజలు త్రిపుర కేకులు, వంటకాలు మరియు పానీయాలను తయారు చేస్తారు. స్నేహితులు మరియు బంధువులకు విందులు ఏర్పాటు చేస్తారు.
రాజస్థాన్: మకర సంక్రాంతి రాజస్థాన్లో ప్రముఖ పండుగలలో ఒకటి మరియు స్థానికంగా దీనిని "సక్రాత్" అని పిలుస్తారు. ఈ ప్రత్యేక సందర్భంలో, పశ్చిమ భారతదేశంలోని ఇతర ప్రాంతాల మాదిరిగానే, పింక్ సిటీ, జైపూర్ పైన ఉన్న ఆకాశం రంగురంగుల గాలిపటాలతో నిండిపోయి ఉంటుంది. రాజస్థాన్లో ఆచారాలలో ఇంట్లో స్వీట్లు తయారు చేసి ఇతరులతో పంచుకుంటారు, "సక్రాత్ భోజ్" అని పిలువబడే విలాసవంతమైన విందులో పాల్గొనడం మరియు మహిళలు ఆనందం మరియు సామరస్యాన్ని పంచుకునే సంజ్ఞగా గృహ లేదా అలంకరణ వస్తువులను మార్పిడి చేసుకునే సంప్రదాయం ఉన్నాయి.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా మకర సంక్రాంతి వేడుకలు
శ్రీలంక, అమెరికా, కెనడా, మలేషియా, సింగపూర్, ఆస్ట్రేలియా మరియు కొన్ని యూరోపియన్ దేశాలలో కూడా మకర సంక్రాంతి, పొంగల్ మరియు లోహ్రీ జరుపుకుంటారు. శ్రీలంకలో, ఈ పండుగను ఉళవర్ తిరునాల్ లేదా థాయ్ పొంగల్ అని పిలుస్తారు మరియు ఇది రెండు రోజుల పండుగ. మొదటి రోజు, తమిళనాడులో పొంగల్ పండుగ సందర్భంగా తయారుచేసిన సక్కరై పొంగల్ లాగా, సూర్యనికి నైవేద్యం వలె ఉడికించిన పాలను బియ్యం, బెల్లం మరియు చెరకు రసంతో కలిపి స్వీట్ రైస్ పుడ్డింగ్ తయారు చేస్తారు. రెండవ రోజు, మట్టు పొంగల్ అని పిలువబడే ఈ రోజున, పంటలను పండించడానికి పొలాలలో పనిచేసిన ఎద్దులను కృతజ్ఞతలగా వాటిని అలంకరించి పూజిస్తారు.
అమెరికా, కెనడా, యూరప్ మరియు ఆస్ట్రేలియాకు మకర సంక్రాంతి సమయం.
Makar Sankranti Time (Moment) USA and Canada:
Eastern Standard Time (EST): January 14, 10:19 AM.
Pacific Standard Time (PST): January 14, 07:19 AM.
Central Standard Time (CST): January 14, 09:19 AM.
Mountain Standard Time (MST): January 14, 08:19 AM.
Makar Sankranti Time (Moment) Europe:
Greenwich Mean Time (GMT): January 14, 03:19 PM.
Central European Time (CET): January 14, 04:19 PM.
Eastern European Time (EET): January 14, 05:19 PM.
Makar Sankranti Time (Moment) Australia:
Australian Eastern Daylight Time (AEDT): January 15, 02:19 AM.
Australian Eastern Standard Time (AEST): January 15, 01:19 AM.
సంక్రాంతి లక్షణాలు
పంచాంగం ఆధారంగా, 2026 సంక్రాంతి కరణం విష్టి. ముహూర్త చింతామణి ప్రకారం, ఈ సంవత్సరం సంక్రాంతి ఈ క్రింది లక్షణాలను కలిగి ఉంటుంది:
పేరు: ఘోర
వయస్సు: వృద్ధాప్యం (వృద్ధ)
కులం: బ్రాహ్మణ
వస్త్రం యొక్క రంగు: నలుపు (శ్యామ)
పై వస్త్రం (కంచుకి): నీలం (నీల)
ఆభరణాలు: గుంజ
వాహనం: గుర్రం (అశ్వం)
ద్వితీయ వాహనం: సింహం (సింహ)
చేతిలో ఆయుధం: ఈటె (కుంట)
వాహనం ప్రకారం భావోద్వేగం: దృఢత్వం (స్థైర్య)
శరీరంపై పిండి: జవాఖర్. (ఒక రకమైన ఆయుర్వేద ఔషధ మిశ్రమం)
చేతిలో పువ్వు: దూర్వా
ఆహారం : బియ్యం గంజి (ఖిచ్డి/చిత్రాన్న)
ఆహార ప్లేట్ పదార్థం: ఆకు (పత్ర)
స్థితి: ఆనందం (భుక్త)
స్థానం: కూర్చోవడం.
శిరస్సు స్థానం: తూర్పు (పూర్వం)
దృష్టి: నైరుతి
గమనం : దక్షిణ (దక్షిణ)
నక్షత్రం: ఉగ్ర.
వస్తువుల ధర: సాధారణం (మధ్యమం)
No comments:
Post a Comment