శ్రీకంఠచాపఖండన!, పాకారిప్రముఖవినుతభండన! విలస
త్యాకుత్థ్సవంశమండన!, రాకేందుయశోవిశాల! రామనృపాలా!
శ్రీరామనృపాలా! నీవు శివధనుస్సును విరిచినవాడవు. దేవేంద్రుడు మున్నగు దేవతలచేత ప్రశంసలందుకొన్న యుద్ధవీరుడవు. ప్రకాశిస్తున్న కాకుత్థ్సవంశానికి అలంకారమైనవాడవు. పరిపూర్ణకాంతితో వెలిగే పున్నమచంద్రుని వెన్నెలవంటి విశాలమైన కీర్తికలవాడవు.
('శ్రీ' కి ఉన్న లక్ష్మి, వృద్ధి, శోభ మొదలైన అనేకార్ధాలో, 'విషం' అన్న అర్థం కూడ ఉంది. శ్రీకంఠుడు అంటే శివుడు. శ్రీని-విషాన్ని-కంఠమునందు కలవాడు.
కకుత్థ్సడు సూర్యవంశపురాజు. ఇతని మరొక పేరు పురంజయుడు. దేవాసురయుద్ధంలో విష్ణుమూర్తి ఆదేశానుసారం ఇంద్రుడు వృషభమయ్యాడు. పురంజయుడు ఆ వృషభంయొక్క మూపురాన్ని అధిరోహించి రాక్షస సంహారం చేశాడు. కకుదం అంటే ఎద్దుమూపురం. ఎద్దు మూపురాన్ని అధిరోహించినవాడు కనుక కకుత్థ్సడయ్యాడు. ఇతని వంశం కాకుత్థ్సవంశమైంది. ఈ రాజవంశం అయోధ్యను పాలించింది.
అమృత, మానద, పూష తుష్టి, పుష్టి, రతి, ధృతి, శశిని, చంద్రిక, కాంతి, జ్యోత్స్న, శ్రీ, ప్రీతి, అంగద, పూర్ణ, పూర్ణామృత-ఈ పదునారు పూర్ణచంద్రుని కళలు.
No comments:
Post a Comment